|
HAZARFEN AHMET ÇELEBİ
Osmanlı Devleti zamanında yetişen ve dünyada ilk
olarak uçmayı başaran Türk bilginidir. Ne zaman ve nerede doğduğu bilinmeyen
Ahmet Çelebi'nin hayatı hakkında malûmat yok denecek kadar azdır. Padişah IV. Murat döneminde İstanbul’da
yaşamıştır; ama yaşamı hakkında yeterli bilgi yoktur.Evinde çeşitli konularda deneyler yaptığı, geniş bilgi
sahibi olduğu, bu yüzden de halk tarafından kendisine
“bin fenli” anlamına gelen Hezarfen şanı verildiği bilinmektedir.1623-1640
yılları arasında saltanat süren Sultan Dördüncü Murat zamanında yaşamış
olup meşhur gösterisini yine bu Sultan huzurunda yapmıştır.
Fen alanındaki geniş bilgi ve tecrübesi ile halk arasında "Hazarfen" yani
bir fenli diye bilinen Ahmet Çelebi; araştırma yapmaktan yılmayan,yiğit, akıllı
ve bilgili bir kişiydi. Hazarfen Ahmet Çelebi'den önce havacılık tarihinde ilk
olarak ünlü bir Türk bilgini olan İsmail Cevheri; kollarına kanat takarak ilk
uçma denemesini yapmışsa da bu deneme ölümle sonuçlanmıştı. İlk uçan Hazarfen
Ahmet Çelebi, bu Türk bilgininin hayatını ve neden başarısızlığa uğradığını iyice
inceledikten sonra aynı düşünceyi gerçekleştirmek için harekete geçti. Bilhassa
hava akımları ve kuşların uçuşunu inceleyerek çalışmalarını geliştirdi.
Nihayet tarihi uçuşunu yapmak üzere Okmeydanı'na gelen Ahmet Çelebi’yi
seyreden Sultan Murat Han da Sarayburnu'ndaki Sinan Paşa Köşkü’nde yerini
almıştı. İbtida Okmeydanı'nın minberi üzere rüzgarın şiddetinde kartal kanatlarıyla
sekiz, dokuz kere havada pervaz ederek talim etmiştir. Daha sonra Galata Kulesi’nin
en yüksek noktasına çıktı ve kendini boşluğa bırakıverdi. Kalk dehşet içinde
manzarayı seyrediyordu.
Sultan Murat Han Sarayburnu'nda Sinan Paşa Köşkü’nden temaşa ederken, Ahmet
Çelebi Galata Kulesi’nin zirvesinden lodos rüzgarlarıyla uçarak Üsküdar'da Doğancılar
Meydanı'na inmiştir. Bu başarısından dolayı Dördüncü Murat Han kendisine bir
kese altın ihsan etmiştir Ama elinden her iş gelebilen ve uçabilen bu adamın
korkulacak bir kişi olduğu yargısına vararak onu Cezayir’e sürdü.
Hezarfen Ahmet Çelebi yaşamının geri kalan bölümünü burada geçirdi.
Türkiye Cumhuriyeti P.T.T. İdaresinin 17 Ekim 1950 Tarihinde İstanbul’da
toplanan Milletlerarası Sivil Havacılık Kongresi için çıkardığı üç hatıra pulundan
Zeytuni yeşil-mavi renkli 20 kuruşluk olanın taşıdığı temsili resim, Hazerfen'in
Galata Kulesi’nden Üsküdar'a uçuşunu tasvir etmektedir.
NEDEN "HAZARFEN" DENİLDİ
?
Türk mucidi, Teknik ilimlerdeki bilgisi
yüzünden "Hazarfene,
bin fen'e, bin teknik bilgiye sahip " lakabını kazandı. IV Murat’ın
(1623-1640) huzurunda kanat takarak Galata Kulesi’nden kendini bırakıp
Üsküdar'da Doğancılar meydanına indi. Tarihin mühim planör tecrübelerinden
sayılır. Bugün de bunun bulunduğunu Yüksek Uçak Mühendisi Yavuz Kansu,
eoradinamik formüllerle ispat etmiştir
|